Tại Công văn số 3789/UBND-NN ngày 13/4/2026, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Văn Đệ giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức triển khai thực hiện các nội dung chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại Văn bản số 2454/BNNMT-TL ngày 02/4/2026 về việc tăng cường xử lý vi phạm phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi; đồng thời tham mưu UBND tỉnh thực hiện đảm bảo kịp thời, đúng quy định.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại Văn bản số 2454/BNNMT-TL, tình hình vi phạm trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi vẫn còn diễn ra. Các vi phạm phổ biến bao gồm xây dựng nhà ở, nhà xưởng, kho bãi, lều lán, chuồng trại; xây tường bao; mở bến bãi, tập kết vật liệu; đào ao nuôi trồng thủy sản; thậm chí khai thác vật liệu xây dựng trái phép trong hành lang bảo vệ công trình. Nhiều vụ việc vẫn chưa được xử lý dứt điểm.

Tiếp tục xử lý nghiêm các vi phạm trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi

Để tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và thực thi pháp luật trong quản lý, xử lý vi phạm trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi bảo đảm chất lượng nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, đặc biệt bảo đảm an toàn công trình thủy lợi trong mùa mưa năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị UBND các tỉnh, thành phố tăng cường chỉ đạo, tổ chức triển khai thực hiện một số nội dung.

Cụ thể, về xử lý vi phạm trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi, tiếp tục tổ chức thống kê, phân loại các hành vi vi phạm trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi, làm rõ tính chất, mức độ, nguyên nhân, xây dựng kế hoạch, đề xuất hưởng xử lý và kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định xử lý theo quy định, đặc biệt các vi phạm có tính chất nghiêm trọng, ảnh hưởng đến vận hành, an toàn công trình.

Cùng với đó, ban hành Quy chế phối hợp xử lý vi phạm công trình thủy lợi trên địa bàn. Quy chế cần quy định cụ thể quy trình xử lý, thẩm quyền và trách nhiệm của các sở, ngành, chính quyền cấp xã và tổ chức khai thác công trình thủy lợi. Đó là, tổ chức khai thác công trình thủy lợi có trách nhiệm kiểm tra, phát hiện áp dụng biện pháp ngăn chặn kịp thời và kiến nghị xử lý các hành vi vi phạm pháp luật trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi.

UBND các cấp có trách nhiệm xử lý kiến nghị của Tổ chức khai thác công trình thủy lợi đối với hành vi vi phạm pháp luật trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi; ngăn chặn xử lý vi phạm pháp luật về thủy lợi; phát hiện và xử lý kịp thời những trường hợp lấn, chiếm sử dụng trái phép phần đất thuộc phạm vi hành lang bảo vệ an toàn công trình; ngăn chặn kịp thời các công trình xây dựng trái phép trên đất hành lang bảo vệ an toàn công trình, buộc người có hành vi vi phạm khôi phục lại tình trạng của đất trước khi vi phạm, trường hợp vượt quá thẩm quyền xử phạt thì lập hồ sơ báo cáo UBND cấp tỉnh xử phạt theo quy định.

Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm chỉ đạo các tổ chức khai thác công trình thủy lợi báo cáo, tổng hợp kết quả xử lý vi phạm. Trường hợp hành vi vi phạm không được xử lý trong thời hạn theo quy định, Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm đôn đốc UBND cấp xã thực hiện xử lý và kiến nghị UBND cấp tỉnh xem xét, xử lý theo thẩm quyền.

Việc cắm mốc chỉ giới phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị tổ chức khai thác công trình thủy lợi trên địa bàn xây dựng, trình UBND cấp tỉnh phê duyệt phương án cắm mốc, chỉ giới công trình thủy lợi (ưu tiên thực hiện đối với các công trình có nguy cơ xảy ra vi phạm lấn, chiếm phạm vi bảo vệ); chủ trì, phối hợp với UBND cấp xã nơi có công trình trong việc công bố công khai mốc giới hành lang bảo vệ an toàn công trình và cắm mốc giới trên thực địa, bàn giao mốc giới cho UBND cấp xã nơi có công trình để quản lý theo quy định.

Đồng thời, chủ trì, phối hợp với UBND cấp xã và Sở Nông nghiệp và Môi trường nơi có công trình rà soát hiện trạng sử dụng đất trong phạm vi hành lang bảo vệ an toàn công trình, kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét, giải quyết theo quy định tại Điều 48 Luật Thủy lợi và khoản 2 Điều 97 Nghị định số 102/2004/NĐ-CP ngày 30/7/2024 của Chính phủ.

 Xử lý nguy cơ ô nhiễm nước trong công trình thủy lợi

Hiện nay, tình trạng ô nhiễm nước tại một số hệ thống công trình thủy lợi đang diễn ra với mức độ khác nhau, ảnh hưởng đến hiệu quả khai thác công trình và sản xuất nông nghiệp. Để khắc phục tình trạng này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo các sở, ngành liên quan triển khai các giải pháp tổ chức thu gom, xử lý nước thải sinh hoạt tại các khu đô thị, khu dân cư tập trung, nước thải từ các làng nghề, cơ sở chăn nuôi trên địa bàn tỉnh theo quy định.

Bên cạnh đó, rà soát, đánh giá khả năng tiếp nhận nước thải của công trình thủy lợi; trường hợp công trình thủy lợi không còn khả năng chịu tải thì không cấp giấy phép theo quy định tại khoản 2 Điều 7 Luật Bảo vệ môi trường. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra nhằm phát hiện, đấu tranh, xử lý kịp thời các hành vi vi phạm gây ô nhiễm chất lượng nước trong công trình thủy lợi.

Tăng cường công tác thông tin, truyền thông nhằm nâng cao ý thức, trách nhiệm của người dân và các cơ quan, tổ chức liên quan trong việc bảo vệ môi trường, bảo đảm chất lượng nước trong công trình thủy lợi, sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả; thực hiện tốt công tác quản lý xả thải và thu gom chất thải trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi.

N.B (tổng hợp)