Hiệu quả bước đầu từ dự án cấp nước biển

Những ngày này, về vùng nuôi tôm xã Quỳnh Anh, không khí sản xuất rộn ràng hiện rõ trên từng ao đầm. Hệ thống quạt nước hoạt động liên tục, người nuôi tất bật kiểm tra môi trường, theo dõi sinh trưởng của tôm. Sau nhiều năm dè dặt với vụ Đông vì rủi ro thời tiết và dịch bệnh, vụ nuôi năm nay đang mở ra triển vọng tích cực nhờ chủ động được nguồn nước biển mặn lợ.

Trước đây, phần lớn diện tích nuôi tôm ở xã Quỳnh Anh phụ thuộc vào nguồn nước lấy từ sông Mai Giang. Tuy nhiên, do độ mặn thấp và khó ổn định, việc nuôi tôm, nhất là trong vụ Đông, thường xuyên đối mặt với nguy cơ chậm lớn, phát sinh dịch bệnh. Không ít hộ từng phải “treo ao” suốt mùa Đông vì lo thua lỗ.

Vụ Đông năm nay đánh dấu bước chuyển quan trọng khi Hợp tác xã Nông nghiệp tổng hợp Quỳnh Bảng tổ chức vận hành trạm bơm thuộc Dự án xây dựng hệ thống cấp nước biển nuôi tôm công nghiệp theo quy chuẩn VietGAP. Trong thời gian 15 ngày, trạm bơm đã đưa nước biển trực tiếp vào hồ chứa, tạo nguồn cấp ổn định cho các hộ nuôi.

Theo đo đạc của người dân, nước từ hồ chứa có độ mặn khoảng 25 phần nghìn, sau khi pha trộn với nguồn nước ngọt giảm xuống còn 15 phần nghìn, phù hợp với nuôi tôm nước lợ.

Ông Hoàn Quang Tình ở xóm Đồng Hưng kiểm tra tôm nuôi vụ Đông. Ảnh: Xuân Hoàng

Gia đình ông Hoàn Quang Tình ở xóm Đồng Hưng là một trong những hộ nuôi tôm vụ Đông sớm và quy mô tương đối lớn. Vụ này, ông sử dụng nước mặn từ hồ chứa để thả nuôi 2 ao với tổng diện tích 4.000 m², số lượng giống ban đầu khoảng 45 vạn con. Do quá trình nuôi có hao hụt, sau 2 tháng, gia đình ông dồn lại còn 1 ao với khoảng 25 vạn con.

Đến nay, tôm đã được hơn 3 tháng tuổi, đạt cỡ khoảng 100 con/kg, sinh trưởng đồng đều, ít phát sinh dịch bệnh. Dự kiến, gia đình ông sẽ thu hoạch vào dịp Tết Nguyên đán.

Theo ông Tình, giá tôm vụ Đông năm nay đang ở mức khá cao. Một số hộ đã thu hoạch sớm bán ra thị trường với giá khoảng 120.000 đồng/kg đối với loại 180 con/kg, và khoảng 220.000 đồng/kg đối với loại 50 con/kg. Dịp Tết Nguyên đán sắp tới, nhu cầu tiêu thụ tăng mạnh, giá tôm được dự báo còn tiếp tục nhích lên.

“Nếu thời tiết tiếp tục thuận lợi và không xảy ra dịch bệnh, vụ tôm Đông này gia đình tôi có thể thu lãi đáng kể”, ông Tình phấn khởi chia sẻ.

Không chỉ gia đình ông Tình, nhiều hộ nuôi khác trên địa bàn xã Quỳnh Anh cũng đang đặt nhiều kỳ vọng vào vụ nuôi năm nay. Tôm phát triển ổn định, trong khi thị trường cuối năm luôn có sức mua lớn, tạo động lực để người dân chăm sóc, quản lý ao nuôi chặt chẽ hơn.

Hướng đi bền vững cho vùng nuôi tôm

Theo ông Hồ Đăng Tâm – Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp tổng hợp Quỳnh Bảng, vụ Đông năm nay có khoảng 45 hộ nuôi tôm trên địa bàn lấy nước từ hồ chứa để thả nuôi, với tổng diện tích lên tới khoảng 180 ha. Đây là con số cho thấy niềm tin của người dân vào hiệu quả của hệ thống cấp nước biển.

Ông Tâm cho biết, sau bão lũ, thời tiết nhìn chung khá thuận lợi cho việc nuôi tôm, ít xảy ra dịch bệnh nguy hiểm. Hiện, các hộ đang tập trung chăm sóc, theo dõi chặt chẽ môi trường ao nuôi, dự kiến sẽ thu hoạch rải rác trước và sau Tết Nguyên đán.

Theo đánh giá sơ bộ, mô hình nuôi tôm vụ Đông năm nay bước đầu mang lại hiệu quả rõ rệt, nhất là ở những ao nuôi chủ động được nguồn nước mặn lợ. Sau khi kết thúc vụ nuôi, Hợp tác xã sẽ tiến hành tổng kết, đánh giá toàn diện để làm cơ sở đề xuất các giải pháp vận hành phù hợp cho những năm tiếp theo.

Dù mang lại hiệu quả tích cực, song việc vận hành trạm bơm cấp nước biển hiện nay vẫn chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu của toàn vùng nuôi. Theo ông Hồ Đăng Tâm, kinh phí để vận hành trạm bơm hiện chủ yếu từ nguồn cấp bù thủy lợi của tỉnh, với tổng kinh phí khoảng 87 triệu đồng/năm, mới chỉ đáp ứng được khoảng 1/3 nhu cầu nguồn nước của vùng nuôi tôm của xã Quỳnh Anh.

Nước biển được bơm trực tiếp vào hồ chứa có độ mặn khoảng 25 phần nghìn, do đó người nuôi phải pha trộn thêm với nguồn nước sông để điều chỉnh độ mặn xuống khoảng 15 phần nghìn, phù hợp với điều kiện nuôi tôm mặn lợ. Việc này đòi hỏi sự chủ động, kinh nghiệm và theo dõi sát sao của từng hộ nuôi.

Người dân địa phương mong muốn Hợp tác xã và các ngành chức năng tiếp tục quan tâm, bố trí thêm nguồn kinh phí để kéo dài thời gian vận hành trạm bơm, qua đó mở rộng diện tích nuôi tôm vụ Đông, giảm rủi ro và nâng cao hiệu quả sản xuất.

Thực tế từ vụ nuôi năm nay cho thấy, việc chủ động nguồn nước biển mặn lợ đóng vai trò quyết định trong thành công của nuôi tôm vụ Đông. Khi môi trường ao nuôi được kiểm soát tốt, người dân mạnh dạn đầu tư, áp dụng các biện pháp kỹ thuật phù hợp, hiệu quả kinh tế mang lại là rất rõ ràng.

Vụ tôm Đông ở Quỳnh Anh đang đi vào giai đoạn quyết định. Những tín hiệu khả quan từ đầu vụ là cơ sở để người nuôi kỳ vọng vào một mùa thu hoạch thắng lợi, mở ra hướng sản xuất hiệu quả hơn cho những năm tiếp theo./.

Xuân Hoàng

Nguồn: Báo và PTTH Nghệ An (15/1/2026)